Rubriek Opgemerkt

 Opgemerkt 137: Groot Onderhoud orgel Nieuwe Kerk
In december 2025 stelden we u op de hoogte van de laatste stand van zaken rondom het noodzakelijke groot onderhoud van het orgel van de Nieuwe Kerk. Te veel onderdelen hebben hun houdbaarheidsgrens bereikt om goed te kunnen blijven functioneren. Een goed werkend orgel is essentieel voor de samenzang begeleiding in de Nieuwe Kerk. Voor concerten en andere verhuuractiviteiten is het in de huidige situatie ook spannend of alles het wel blijft doen.

Keuze voor fa. J.L. van den Heuvel
De Commissie Orgelzaken is met drie orgelbouwers in gesprek geweest en de offertes zijn vergeleken. Na veelvuldig overleg is er gekozen voor de fa. J.L. van den Heuvel uit Dordrecht. Hun plan past het meest bij wat de Commissie Orgelzaken voor ogen staat: een goed werkend instrument opleveren zoals in 1983, zonder allerlei grote ingrepen die andere orgelbouwers wel voorstelden. Het hele proces wordt professioneel begeleid
door orgeladviseur Cees van der Poel.
Intussen is in het afgelopen kwartaal het plan met de financiële onderbouwing ter goedkeuring voorgelegd aan alle gemachtigde geledingen, zoals het College van Kerkrentmeesters, de Algemene Kerkenraad en het Dagelijks Bestuur. Na verkregen goedkeuring kwam het mooie moment om namens onze gemeente met alle direct betrokkenen uit de diverse commissies aan de gebr. Van den Heuvel de symbolische gunning te verlenen. Dit vond plaats op donderdag 19 maart jl.
De voorlopige planning is dat de eerste werkzaamheden vanaf mei zullen plaatsvinden aan het rugwerk, het voorste deel van het orgel tussen de engelen in. De rest van het orgel zal bespeelbaar blijven in 2026 voor de erediensten en andere activiteiten. De werkzaamheden gaan door in 2027.

Mannenzang: ruim een ton!
De Commissie Geldwerving Groot Onderhoud Orgel Nieuwe Kerk zat ondertussen  ook niet stil. De vorige keer konden we melden  dat er al ruim € 70.000 was opgehaald. Inmiddels stijgt dit bedrag gestaag naar zo’n € 225.000. Op 16 januari jl. was er de uitverkochte Mannenzang Special Edition. Het doel was om € 100.000 op te halen. En dat is gelukt met € 107.000! We zijn hen en alle mensen die gegeven hebben, ook online tijdens en na de live-uitzending, enorm dankbaar dat zij dit onze gemeente gegund hebben. De komende maanden gaat de Commissie Geldwerving Orgel Nieuwe Kerk zich richten op fondsenwerving en andere mogelijkheden om gelden binnen te halen voor dit immense project.
Stichting Orgelcomité Nieuwe Kerk zal in samenwerking met de Commissie Orgelzaken en de Commissie Geldwerving Orgel Nieuwe Kerk aan de slag gaan met de PR van het project. Zoveel mogelijk worden alle werkzaamheden vastgelegd met beeldmateriaal om zo de geldwerving van de nodige publiciteit te voorzien. Ook houden we u in dit kerkblad regelmatig op de hoogte van de vorderingen.

Doe mee!
Wat kunt u ondertussen als gemeentelid doen? U kunt het project steunen met een gift via onderstaande QR-code die regelmatig in het kerkblad zal verschijnen. Zoals alle giften is dit aftrekbaar (ANBI).
Verder kunt u de orgelconcerten (€10 p.p.) bezoeken van dit jaar en op die manier ook het orgel financieel steunen.
We hopen op uw steun om zo de lofzang gaande te houden in onze gemeente met dit unieke instrument!
– Commissie Orgelzaken
– Commissie Geldwerving Groot Onderhoud Orgel Nieuwe Kerk
– Stichting Orgelcomité Nieuwe Kerk

Opgemerkt 136: Bouwcommissie: voorbereidingen en plannen
Voor de Bouwcommissie is het afgelopen jaar vooral een jaar van voorbereidingen geweest. In het jaar 2026 hopen we diverse plannen tot uitvoering te brengen.

De volgende investeringen en activiteiten zijn gedaan en uitgevoerd:
• Diverse onderhoudswerkzaamheden Nieuwe Kerk;
• Onderzoek naar vervanging cv-ketels van de Nieuwe Kerk;
• Diverse onderhoudswerkzaamheden Oude Kerk, waaronder het analyseren van de kwaliteit van de gevels t.b.v. een witte Oude Kerk;
• Het herstellen en schilderen van de deuren en de toegangspoorten van de Oude Kerk;
• B.J. Blommersstraat 2, diverse kleine onderhoudswerkzaamheden in verband met de komst van onze nieuwe predikant, ds. C.H. Bijl voor de wijkgemeente Immanuël;
• Het vervangen van de cv-ketel van Voorstraat 70;
• Het verhelpen van de grootschalige lekkages in de kelder van Het Anker als gevolg van een structureel hoge grondwaterstand. Het herstellen van de vloer- en wandafwerking na het herstel van de lekkages;
• Het up-to-date maken van de monumentale Oranjezaal in Het Anker;
• Aanbrengen van diverse airco’s in Het Anker met het oog op het gebruiksgemak en de verduurzaming;
• Planvorming binnenzijde Maranathacentrum voor zalen, toiletruimtes en keuken;
• Onderzoek bouwkundige staat toren Ichthuskerk inclusief het opstellen van een plan van aanpak met meerdere herstelscenario’s;
• Onderzoek naar opwaarderen van het interieur van de Ichthuskerk in meerdere scenario’s;
• Diverse schilderwerken conform het onderhoudsschema;
• Monitoren van het energieverbruik in onze gebouwen en daar waar nodig actie ondernemen;
• Het dagelijks onderhoud;
• Het beoordelen en navolging geven aan diverse onderzoeken en rapportages;

Het College van Kerkrentmeesters is dankbaar dat dankzij de bereidwillige hulp van onze vrijwilligers veel kosten zijn bespaard om bovenstaande werkzaamheden mogelijk te maken.

Opgemerkt 135: Positieve bijdrage kerkelijke gebouwen
In 2025 heeft de Commissie Verhuur & Exploitatie opnieuw een positief jaar doorgemaakt. De verhuuropbrengsten ontwikkelden zich gunstig en lagen boven de begroting. Met name Het Anker liet sterke resultaten zien. Hiermee levert de verhuur van kerkelijke gebouwen een stabiele en wezenlijke bijdrage aan het onderhoud van de gebouwen en aan de financiële basis van de kerkelijke activiteiten.

In lijn met eerdere jaren is in 2025 vervolg gegeven aan de aanbevelingen uit het rapport van de Kathedraaldenkers. De commissie heeft zich
daarbij gericht op het verder verkennen van de mogelijkheden om bestaande locaties beter te benutten, waaronder de Oude Kerk en het
Kerkhaventje. Deze verkenningen bieden aanknopingspunten voor verdere ontwikkeling en besluitvorming in de komende jaren.

Diverse plannen
Op het gebied van huisvesting en exploitatie zijn diverse plannen besproken en voor- bereid. Zo is besloten tot het opknappen van de Oranjezaal (inmiddels opgeleverd), waarbij rekening is gehouden met het monumentale karakter van het gebouw. Voor andere kerkelijke locaties zijn plannen in ontwikkeling, mede afhankelijk van bredere keuzes en ontwikkelingen binnen de gemeente.
De commissie stelt jaarlijks, in overleg met betrokkenen, de tarieven voor verhuur en consumpties vast. Ook in 2025 is hierbij nadrukkelijk gestuurd op een verantwoorde en kostendekkende exploitatie. De tarieven voor 2026 zijn door de commissie vastgesteld.
Met dankbaarheid voor de inzet van medewerkers en vrijwilligers kijkt de commissie terug op het afgelopen jaar. In vertrouwen en afhankelijkheid van Gods zegen ziet zij uit naar de voortzetting van dit werk in 2026 en de jaren die volgen.

College van Kerkrentmeesters

Opgemerkt 134: Oude Kerk weer wit, Deze zomer gaat het gebeuren!
Zorg voor het huis van God.
De Oude Kerk hoort al eeuwenlang bij Katwijk. Generaties hebben hier geluisterd naar het Woord van God, gebeden en gezongen. Juist daarom is het belangrijk dat dit bijzondere gebouw goed wordt onderhouden. Zoals in Psalm 84 wordt gesproken over het verlangen naar Gods huis, zo mogen ook wij zorgdragen voor de plaats waar de gemeente samenkomt.

Kaleilaag
In het verleden zijn er problemen ontstaan met de verflagen van de kerk. Zelfs het interieur ondervond daarvan de gevolgen: het stucwerk liet op sommige plaatsen los.
Daarom is destijds een uitgebreid onderzoek uitgevoerd door specialisten van TNO, waarna een herstelplan is opgesteld.
De oorzaak bleek een te hoog zoutgehalte in de muren te zijn. Om dit probleem aan te pakken is aan de buitenzijde een kaleilaag aangebracht. Deze laag trekt het zout uit de stenen naar zich toe. Daarmee beschermt zij het metselwerk. De kaleilaag neemt als het ware de schadelijke stoffen in zich op en kan daardoor plaatselijk loslaten wanneer zij verzadigd raakt.
Het proces is nauwkeurig gevolgd en waar nodig is herstel uitgevoerd. Daar waar de kerk weer rood begon te kleuren werd een nieuwe laag aangebracht.

Voorbereidingen met geduld
Veel gemeenteleden vragen zich af of de kerk weer wit zal worden. Die wens leeft al langere tijd. Toch vroeg dit proces om geduld en zorgvuldigheid. Wanneer het herstel van de muren niet goed wordt voorbereid, kunnen oude problemen terugkeren. Daarom is de afgelopen
jaren uitgebreid onderzocht hoe de kerk opnieuw een witte afwerking kan krijgen.
In de afgelopen periode zijn verschillende onderzoeken afgerond en voorbereidingen getroffen. Zo zijn er afdekkers op de muren geplaatst die voorkomen dat regen en vuil gemakkelijk in het metselwerk doordringen. Daarmee worden de muren beschermd en voorbereid op het schilderwerk.

Uitvoering in 2026
Het opnieuw wit schilderen van de Oude Kerk zal een bijzonder moment zijn. Niet alleen voor onze Hervormde gemeente, maar voor heel Katwijk. De kerk is immers een herkenningspunt voor velen: voor inwoners, bezoekers en toeristen.
Na een lange periode van onderzoek en advies is gekozen voor een authentieke kalkverf. Deze keuze sluit aan bij de duurzaamheidsambities
van de gemeente Katwijk en zal de Oude Kerk weer haar vertrouwde witte uitstraling geven.
De werkzaamheden beginnen naar verwachting in april en zullen – afhankelijk van de weersomstandigheden – uiterlijk in september worden afgerond.
Voordat de schilders aan het werk kunnen, moeten eerst de metselwerkrollagen boven de beide zijentrees worden vervangen. Dit metselwerk is door de tijd poreus geworden en laat water en zouten door naar de onderliggende muren. Daarna wordt de kerk, inclusief de toren, volledig
in de steigers gezet en wordt de ondergrond nogmaals zorgvuldig gereinigd.

Goede samenwerking met gemeente
De afgelopen jaren is er intensief overleg geweest met de gemeente Katwijk, mede vanwege de monumentale status van het gebouw. Omdat de gemeente eigenaar is van de toren, treedt zij voor dat deel ook op als opdrachtgever. Wij zijn dankbaar voor de goede samenwerking die er op dit gebied is. Zo mogen we samen zorgdragen voor dit bijzondere gebouw. Een plaats waar al eeuwenlang het Evangelie klinkt en waar ook komende generaties hopelijk samenkomen rondom Gods Woord.

Comité “Oude Kerk weer wit en in ’t licht”
Het Comité “Oude Kerk weer wit en in ’t licht”, spant zich sinds eind 2023 in om voldoende gelden te werven voor het weer stralend wit schilderen en weer in het licht zetten middels een duurzame ledverlichting van de Oude Kerk.
In de voorbije twee jaar heeft het Comité, naast het jubileum “Oude Kerk 100 jaar weer kerk” in februari 2024, daartoe tal van activiteiten georganiseerd i.c.m. diverse koor- en samenzangconcerten, om gelden te werven en de aandacht voor het project “levend” te houden.
Met op 21 juni 2024 een unieke opname van Nederland Zingt (EO), waarvan nu nog vrijwel wekelijks liederen op televisie worden uitgezonden.

Acties en kerkenveiling
Het weer wit schilderen komt nu “in zicht”: deze zomer gaat het gebeuren! De komende maanden staan nog acties gepland om het schilderen afdoende te bekostigen.
Er komt binnenkort een vierkante meter-actie, waarbij men “certificaten Oude Kerk” kan kopen. Meer informatie over deze actie en stand van zaken leest u binnenkort in het kerkblad.
Verder is er op vrijdagavond 5 juni a.s. in Het Anker, de 2e Kerkenveiling ten bate van de Oude Kerk met tal van heel aantrekkelijke
kavels. Noteert u deze datum alvast. Dit mag u niet missen!
Na de zomer richt het Comité zich volledig op het realiseren van de duurzame ledverlichting, zodat volgend voorjaar de weer mooi wit geschilderde Oude Kerk ook prachtig in het licht zal staan, zoals voorheen.

College van Kerkrentmeesters

Opgemerkt 133: Financiële stand van zaken 2025, Zegeningen, zorgen en vertrouwen
Dankbaar zijn wij voor alles wat we in 2025 uit Gods hand ontvingen. Voor zowel het werk dat we mochten doen als de mooie bedragen die we door middel van verschillende acties hebben opgehaald.

We ontvingen de bedragen op verschillende manieren.
De wekelijkse collectes (inclusief plaatsengeld) brachten € 271.108 op voor het  kerkrentmeesterlijk werk. De “3e collecte” voor verschillende doelen bracht € 152.856 op. Daarnaast ontvingen we € 75.429 aan giften en legaten.
Andere speciale collectes zijn die van de Bid- en Dankdag. De Biddagcollecte bracht € 23.814 op en de Dankdagcollecte € 60.793.
Naast de wekelijkse collectes waren er ook speciale acties waar we geld mee inzamelden. Allereerst de Actie Kerkbalans die in 2025 maar liefst € 1.198.174 (2024: € 1.199.089) opleverde. We zijn dankbaar dat zoveel gemeenteleden hieraan een bijdrage leverden.
Over de Actie Kerkbalans 2026 zijn we hoopvol gestemd. Het toegezegde bedrag voor 2026 (€ 1.067.375) overtreft het toegezegde bedrag van 2025.

Het hele jaar door versturen wij verjaardagskaarten naar alle 18+ leden. Daarbij wordt een gift voor het verjaardagsfonds gevraagd. Deze oproep heeft € 35.727 opgeleverd.

Naast de hierboven genoemde geldwerving voor kerkrentmeesterlijke doelen is er ook geld ingezameld voor diaconaat. De diaconie besteedt dit geld zowel binnen de eigen gemeente als voor de hulpverlening aan de naasten daarbuiten. Stijgende uitgaven vanwege inflatie, loonsverhoging, stijgende kosten in het algemeen en extra lasten gaan onze gemeente niet voorbij. Daar bovenop komen de extra uitgaven voor Missionair- en Ouderenwerk. We vertrouwen erop dat ook in 2026 in de benodigde middelen wordt voorzien.

In dat vertrouwen doen wij ons werk als commissie Geldwerving. College van Kerkrentmeesters Sinds 2024 kunnen gemeenteleden ook digitaal hun toezegging doen. Dat is een groot succes, maar het heeft ook een keerzijde. Het aandeel non-respons op de verzoeken via een envelop is hierdoor fors toegenomen, net als het percentage negatieve reacties bij de uitreiking daarvan.
Punt van zorg blijft dat slechts de helft van de pastorale eenheden van de gemeente geld toezegt voor de Actie Kerkbalans.

Begin juli staat elk jaar de Actiedag Om de Oude Kerk gepland. Zo ook op 5 juli 2025. Heel veel vrijwilligers zetten zich hier jaarlijks voor in en veel gemeenteleden en sponsoren leverden hun bijdrage. Het resultaat: € 74.189.
Rond de Oude Kerk loopt ook een andere actie, o.a. via het comité “De Oude Kerk weer wit”. Door middel van deze actie zamelt men geld in voor het opnieuw wit maken van de Oude Kerk.